Przyczyny stresu w pracy nauczycieli

Przyczyny stresu w pracy nauczycieli to przede wszystkim niesforni uczniowie, niskie zarobki i brak szacunku w stosunku do pracy nauczyciela. Praca zawodowa nauczyciela w wielu przypadkach nie daje satysfakcji i prowadzi do wypalenia zawodowego.

Przyczyny stresu w pracy nauczycieli

© by flickr.com starmanseries

Praca nauczyciela to jeden z najbardziej stresujących zawodów. Stres w pracy nauczyciela, według badania nad stresem przeprowadzonego przez Kyriacou i Sutcliff jeszcze w 1978 roku, to cały zespół negatywnych emocji, które wynikają z wykonywanego zawodu. Te negatywne emocje to złość, frustracja, ale także lęk i negatywne zmiany fizjologiczne, które pojawiają się pod ich wpływem. Taki stres zawodowy to distres (lub dystres), czyli stres negatywny związany z pracą. Długotrwały stres w zawodzie nauczyciela czy w każdej innej profesji prowadzi do wypalenia zawodowego. Przyczyny stresu w pracy nauczycieli to przede wszystkim warunki pracy, problemy z uczniami, a także niskie zarobki.

Rodzaje stresorów w pracy nauczyciela

Ogólnie rzecz ujmując, stresory w pracy nauczyciela (czyli właśnie przyczyny stresu) można podzielić na dwie grupy:

  • wydarzenia krytyczne, które obejmują m.in.:
    • problemy narkotykowe uczniów,
    • próby samobójcze wśród uczniów,
    • agresję w szkole;
  • codzienne stresy, które obejmują m.in.:
    • obciążenie pracą,
    • wszechobecny hałas (bardzo silny stresor fizyczny),
    • duża liczba uczniów w klasach,
    • brak wsparcia.

Co najbardziej stresuje nauczycieli?

Skala subiektywnego odczuwania stresu w badaniu przeprowadzonym w 1996 roku przez Helenę Sęk, twórczynię teorii poznawczo-kompetencyjnej stresu, była 5-stopniowa:

  1. brak stresu,
  2. lekki stres,
  3. stres średni,
  4. stres silny,
  5. stres bardzo silny.

Stresory, czyli źródła stresu w pracy, określane jako średnio między 3 a 4, czyli między średnim a silnym stresem, to kolejno:

  • niskie zarobki nauczycielskie w stosunku do wkładu pracy,
  • niski prestiż pracy nauczyciela,
  • zachowanie uczniów,
  • przeładowanie programu,
  • ciągłe zmiany programu,
  • zbyt duże wymagania przełożonych, często sprzeczne,
  • niekorzystne warunki pracy.

Inny podział źródeł stresu w pracy

Przyczyny stresu w pracy nauczyciela według badań Stanisławy Tucholskiej z lat 1996 i 1999, to cztery główne grupy źródeł stresu:

  • problemy z zachowaniem uczniów: hałaśliwość, złe zachowanie, brak dyscypliny, duża liczba uczniów w klasach;
  • niewystarczająca ilość czasu: brak czasu na indywidualne podejście do każdego ucznia, niewystarczające zaopatrzenie szkół w pomoce naukowe, źle opracowane podręczniki;
  • brak poczucia spełnienia zawodowego: postrzegane niewielkie szanse na karierę zawodową, niskie zarobki, brak szacunku dla pracy nauczyciela;
  • problemy wśród samych nauczycieli: nieprzyjazne relacje wśród nauczycieli, stosunki z dyrektorem i jego zawyżone wymagania, stosunki z rodzicami.

Inne badania dotyczące stresorów w pracy nauczyciela

Inne polskie badania nad stresem z 2002 roku mówią, że najsilniejszym stresorem nauczycieli są uczniowie, a raczej ich niegrzeczne zachowanie. Zaraz potem plasują się niskie zarobki, stresujące kontrole (lekcje pokazowe), nieprzyjazna atmosfera i trudności z otrzymaniem awansu. Stres w pracy nauczyciela, niezależnie od tego, jakie są przyczyny stresu zawodowego, może negatywnie wpłynąć na pracę z dziećmi i młodzieżą. Dlatego warto wypróbować kilka sposobów na to, jak sobie radzić ze stresem.

Inne artykuły na ten temat:

Pozostałe artykuły:

@zwalczstres