Stres pozytywny

Stres pozytywny do stres dobry dla organizmu, pozwalający przetrwać zagrożenie. Jego bardziej naukową nazwą jest eustres, czyli w dosłownym tłumaczeniu po prostu "dobry stres".

Stres pozytywny

© by flickr.com Lel4nd

Stres psychologiczny może mieć postać trzech różnych rodzajów stresu, o nazwach: dystres (stres negatywny), eustres (stres pozytywny) i neustres (stres neutralny). Eustres, czyli dobry stres ma za zadanie pobudzić organizm do działania, ma więc funkcję mobilizującą. Został on tak nazwany w 1975 przez Hansa Hugo Selye'a, endokrynologa i fizjopatologa, który "odkrył" stres, podzielił stres na pozytywny i negatywny, a także zainteresował się zdrowotnymi skutkami stresu. Nazwa eustres pochodzi od słowa stres i greckiego prefiksu eu czyli dobry.

Co to jest stres pozytywny?

Stres pozytywny pojawia się, kiedy zachodzi równowaga między stresorami codziennego życia a zasobami naszego organizmu. Eustres pojawia się, kiedy nasz organizm poradzi sobie ze stresorem. Dzięki stresowi, pojawia się mobilizacja do działania.

Stres pozytywny ma swoje źródło w reakcjach fizjologicznych i fazach procesu adaptacji. Reakcja "walcz lub uciekaj" wywoływana przez stresor ma za zadanie zmobilizować do działania, przyspieszyć myślenie i działanie, aby sprawnie i szybko poradzić sobie z zagrożeniem. Jeśli organizmowi uda się osiągnąć dzięki reakcji stresowej równowagę - stres możemy nazwać pozytywnym. Stres pozytywny to także stres krótkotrwały.

Reakcja na stres, czyli Syndrom Ogólnej Adaptacji wg H. Selye

Proces adaptacji do stresu to Syndrom Ogólnej Adaptacji (z angielskiego General Adaptation Syndrome, w skrócie GAS) według Hansa Hugo Selye, opublikowany po raz pierwszy w The Stress of Life w 1956, składa się z trzech faz stresu. Są to:

  • faza alarmowa - to pierwsza reakcja na stres, podczas której pojawia się niepokój i szok, a także stadium przeciwdziałania stresowi;
  • faza przystosowania - inaczej nazywana fazą odporności, polegająca na poradzeniu sobie ze stresorem, eustres kończy się w tym momencie, gdy wszystko powraca do równowagi;
  • faza wyczerpania - to faza, która pojawia się w przypadku stresu przewlekłego, czyli takiego, z którym organizm nie może sobie poradzić przez dłuższy czas, wyczerpuje się w tym czasie odporność na stres, pojawiają fizyczne objawy stresu (choroby psychosomatyczne wywołane stresem) i dolegliwości związane z długotrwałym napięciem psychicznym, takie jak nerwica i depresja, stres w tej fazie to distres, czyli niewydolność, stres paraliżujący, niezdrowy i wyniszczający.

Przykłady stresu pozytywnego

Przykładami stresu pozytywnego są stresujące sytuacje, w których stawiane są przed nami wyzwania, które jesteśmy w stanie pokonać:

  • zwycięstwo w wyścigu,
  • zmiany w stylu życia,
  • awans,
  • wakacje,
  • ćwiczenia, a szczególnie podnoszenie ciężarów,
  • jazda kolejką górską,
  • oglądanie horroru,
  • uprawianie sportów ekstremalnych,
  • poród,
  • seks.

Podatność na stres jest inna dla każdego człowieka. Dla jednej osoby taki sam stresor może wywoływać ostry stres, który szybko przywróci mu stan równowagi, dla innej będzie to stres przekraczający możliwości adaptacyjne.

Po co nam eustres?

Życie bez stresu byłoby nudne i prawdopodobnie niemożliwe. Eustres pobudza, dostarcza energii do działania, a kiedy się kończy, daje odprężenie, satysfakcję z dobrze wykonanego zadania i powrotu do równowagi. Niektórzy tak lubią dobry stres i towarzyszący mu przypływ adrenaliny, że sami go w sobie wyzwalają, uprawiając na przykład sporty ekstremalne. Gdyby nie stres nie bylibyśmy wystarczająco zmobilizowani, żeby podejmować nowe wyzwania, rozwijać się, działać, po prostu... żyć.

Inne artykuły na ten temat:

Pozostałe artykuły:

@zwalczstres